Jak pomagać jerzykom zaaklimatyzować się w nowym miejscu

 

Jerzyk to ptak, którego dosyć często można znaleźć w Polsce. Jego widok nie zdziwi też w Azji i Północnej Afryce. Na zimę zazwyczaj odlatuje do Afryki Południowej na przykład w rejony Madagaskaru. Laików w dziedzinie ornitologii jego wygląd zewnętrzny może lekko zmylić. Z pozoru może nam przypominać jaskółkę, ale nic bardziej mylnego. To niesłychanie silny i szybki ptak z ciekawą kolorystyką piór. Dzięki specyficznej budowie jest w stanie przyczepiać się również do pionowych powierzchni, co czyni go jednym z najciekawszych gatunków występujących w naszym kraju.

 

 

Jak rozpoznać jerzyka?

 

Z wyglądu lekko przypomina jaskółkę, jednak w odróżnieniu od jaskółki to ptak który szybuje. Ma tak ukształtowaną budowę kończyn dolnych, że nie jest w stanie nawet chodzić po płaskiej powierzchni. Wygląda przy tym jakby pełzał. W zamian za to ma bardzo dobrą przyczepność jeśli chodzi o powierzchnie pionowe.

 

Takimi umiejętnościami z pewnością nie jest w stanie pochwalić się jaskółka, która, ani nie ma przyczepności, ani nie potrafi szybować (w trakcie lotu musi intensywnie poruszać skrzydłami). Jerzyk ma jeszcze jedną ważną umiejętność: szybkość! I akurat z tą cechą może równać się z najszybszymi ptakami świata. Zawrotne prędkości, które osiąga pomagają mu z pewnością w zdobywaniu pożywienia.

 

Jerzyk to łowca:

 

Jest ptakiem drapieżnym, poluje w locie głównie na owady :

 

  • komary,
  • motyle,
  • muchy,
  • chrząszcze

 

dlatego w miejscach gdzie występuje jerzyk mieszkańcy maja mniej irytujących ich insektów w okresie letnim. Na terenach otwartych lub w lasach, jerzyki bardzo lubią polować w grupach. Gdy z oddali widzą swoją ofiarę bardzo szybko zaniżają lot, nie zatrzymując się nawet na sekundę i łapią cel w otwarty dziób.

 

 

Gdzie w Polsce można spotkać jerzyka?

 

Stacjonuje najczęściej w miastach i to właśnie tam odpoczywa przyczepiając się do pionowych murów, ścian budynków.

 

Jerzyki wiją gniazda często w miejscach dosyć, dla nas ludzi, problematycznych. Najbardziej lubią miejsca pod dachami budynków, stare, opuszczone domy, magazyny. Również kamienice, szczególnie te niewyremontowane stanowią idealny cel do zbudowania gniazda dla jerzyka i wychowania młodych. Sporym kłopotem jest ich stacjonowanie w miejscach zabytkowych.

 

 

Mieszkańcy budynków zamieszkałych przez ten gatunek często przygotowują budki dla jerzyka chcąc przenieść gniazdo z newralgicznego punktu. Informacje na temat tego w jaki sposób zrobić to prawidłowo i bezpiecznie można znaleźć np. tu – www.mkwpracownia.pl/budki-legowe-dla-ptakow/specjalne-wg-ptop-mtop-salamandra/typ-jerzyk, gdzie od razu zyskamy możliwość zakupienia takiej gotowej budki dla tego gatunku ptaka.

 

 

Oprócz miast, wspaniałym, naturalnym środowiskiem dla jerzyka są Mazury, gdzie można go spotkać praktycznie na każdym kroku, również lasy wschodniej Polską są dla niego ciekawym celem. Na południu naszego kraju wybierają skaliste tereny takie jak Karkonosze, Tatry, czy Ojcowski Park Narodowy.

 

Jak pomóc jerzykom przenieść gniazdo?

 

Podczas remontów części elewacyjnych budynków, czy też ich ocieplania najczęściej dochodzi do zniszczenia gniazd jerzyków. Podczas planowania takich prac warto sprawdzić czy ten pożyteczny ptak nie uwił sobie w naszym domu swojego siedliska. To o czym warto pamiętać, to to, że jerzyk jest gatunkiem ściśle chronionym. Zarówno dorosły jak i pisklęta w tym także ich domostwo. W przypadku zlokalizowania takiego gniazda niezbędne jest zapoznanie się z instrukcją dostępną na stronie – http://katowice.rdos.gov.pl/files/artykuly/24624/jerzyk.pdf,  gdzie znajdziemy opis w jaki sposób krok po kroku skonstruować budkę dla jerzyka. Wbrew pozorom nie jest to zajęcie trudne jednak trzeba pamiętać o spełnieniu kilku ważnych warunków:

 

  • Budka dla jerzyka powinna być zawieszona na budynku, najlepiej pod dachem.
  • Budkę zawieszamy od strony północno wschodniej.
  • Odpowiednia wysokość zawieszania budki jest równie istotna, nie może być niższa nić 5 metrów. Optymalnie byłoby zawiesić ją na wysokości 6 -10 metrów.
  • Ściana zewnętrzna budki nie powinna mieć żadnych wystających elementów. Gdy jerzyk wylatuje z gniazda delikatnie opada w dół, a dopiero w dalszej kolejności przechodzi do szybowania. Jeśli zostawimy cokolwiek wystającego, nasz ptak może się zranić, szczególnie młody osobnik, który pierwszy raz wylatuje z gniazda.

 

 

 

Jeśli wszystkie powyższe punkty zostaną uwzględnione, jerzyk wraz ze swoimi młodymi chętnie osiedli się w przygotowanej przez nas budce, która na długo pozostanie jego domem.